Zongzi (rijstdumplings)
Zongzi zijn kleefrijstpakketjes in bamboebladeren, traditioneel gegeten tijdens het Drakenbootfestival. Ze worden gevuld met rode bonen of gemarineerd vlees en vergen wat voorbereiding.
Op de vijfde dag van de vijfde maand van de Chinese kalender wordt in China het jaarlijkse Drakenbootfestival, ook wel Duanwu-festival, gevierd. Plaatselijke groepen houden dan races met zelfgemaakte drakenboten, en er wordt een speciale drank gedronken. Vrijwel iedereen eet bij deze gelegenheid zongzi, kleefrijstdumplings die in bamboebladeren gewikkeld en gekookt worden.
De achtergrond van het gerecht
Het verhaal achter het festival gaat terug tot ongeveer 300 voor Christus. De dichter Qu Yuan probeerde zijn keizer te waarschuwen voor de Qin-soldaten die het rijk wilden veroveren. De keizer luisterde niet, en kort daarna viel de hoofdstad Ying. Qu Yuan sprong uit wanhoop in de rivier. Zijn volgelingen zochten hem met boten, sloegen op trommels om vissen weg te jagen en gooiden pakketjes rijst in het water, zodat de vissen die zouden eten in plaats van zijn lichaam. Zongzi herinneren nog altijd aan deze gebeurtenis en aan Qu Yuans liefde voor zijn land.
Ingrediënten en variaties
Zongzi zijn bekend in heel China en ook in andere Zuidoost-Aziatische landen, zoals Maleisië en de Filipijnen, waar ze door Chinese immigranten zijn geïntroduceerd. De basis is kleefrijst. De vulling bestaat meestal uit rode azukibonen of uit gemarineerd vlees en shii-takepaddenstoelen. Gedroogde bamboebladeren en bindgaren zijn nodig om de pakketjes te wikkelen. Bamboebladeren zijn het makkelijkst te vinden in een Aziatische toko, en gedroogde shii-take in de meeste toko's en supermarkten met een Aziatisch assortiment. Zie ook exotische ingrediënten voor meer informatie over deze producten.
Voorbereiding
Het maken van zongzi vraagt om planning. Je weekt de kleefrijst en de rode bonen het liefst een nacht in ruim water, en de bamboebladeren ook een nacht. Het vlees, de shii-take en de marinade worden minimaal acht uur gemarineerd, het vlees in de koelkast. Week de shii-take ongeveer een half uur in warm water, zodat ze zacht worden, en snijd ze daarna klein.
Wikkelen en koken
Knip de puntjes van de geweekte bamboebladeren af. Leg een blad in de hand, doe er een laag rijst op, daarna het vlees of de bonen, en bedek dit met nog wat rijst. Vouw het blad tot een driehoekig pakketje en bind het stevig af met bindgaren, zodat er geen openingen meer zijn. Wikkelen is lastig en vraagt wat oefening. Daarom worden de zongzi vaak eerst een uur gestoomd en daarna een uur in ruim water gekookt. Zo blijven ze goed bij elkaar. Kook je ze direct in water, dan kan de rijst uiteenvallen tot een pap.
Serveren en bewaren
Zongzi worden het liefst warm gegeten, maar ze blijven lang goed en kunnen goed worden ingevroren. Verwarm ingevroren zongzi door ze kort te koken tot ze helemaal warm zijn. Ze zijn stevig genoeg voor een hoofdgerecht of een lunch. De versie met rode bonen smaakt goed met honing of poedersuiker, de versie met vlees past bij een gewone maaltijd. Je kunt ook experimenteren met andere vullingen, zoals een gezouten eendeneigeel, ander vlees of noten. Voor meer recepten uit dezelfde keuken kun je terecht bij rijst en feest.